dinsdag 31 januari 2017

De leiding mogen hebben = voor even de controle hebben.

Ik deelde het afgelopen zondag al op FB.

Dat we jongste een stukje verantwoordelijkheid gaven over onze oppashond die middag.
Je zag hem glunderen en figuurlijk groeien doordat wij hem vertrouwen gaven om een taak uit te voeren. Vertrouwen die hij nauwelijks krijgt in het dagelijks leven. Er wordt veel voor hem gedaan en gedacht. Het kan ook vaak niet anders. En hij is het (lijdend?) voorwerp dat ondergaat (wat hij zich ook heerlijk aan laat leunen).


Maar vóór dat we hier liepen en we jongste deze verantwoordelijkheid gaven (wat in deze wijk veilig genoeg was), liepen we in het bos. Tacoda (de hond) liep los. En jongste? Die rende elke keer (door vreselijk drassige grond door gesmolten sneeuw) honderden meters verderop. En als je hem niet haalde en weer naar het pad sleepte, rende hij gewoon nog verder weg. Dus je móet hem wel halen. Want eenmaal uit zicht kan hij ook écht weg zijn. Hij overziet de gevolgen van zijn (wegloop)daden niet. Maar hij deed het opvallend vaak. We werden er behoorlijk moedeloos van. Hij giechelen als een meid. Wij ondertussen écht niet meer blij. 
Maar ik bedacht me wel in een flits waar dit gedrag toch vandaan zou kunnen komen...
Vooropgesteld: jongste maakt géén contact met dieren. Hij geeft al wegkijkend een snelle aai als hem dat gevraagd wordt (ons pleasen), maar hij negeert beesten gewoon (ook in dierentuinen en kinderboerderijen). Hij kijkt er gewoon langsheen. Ziet de takjes en de touwtjes waar hij op kan tikken of het putje waarop je kunt stampen (ook voor de trilling/het geluid). Deze hond voelt dat aan. Want deze hond negeert jongste ook volledig. Hij komt bij mij liggen, of bij mijn man. Maar ontwijkt jongste. 
Máár... jongste voelt óók feilloos aan dat er iemand in huis BIJ is, die nu ook aandacht vraagt. 
Wij zetten een bakje water neer voor de hond en jongste kiept gelijk dat bakje water om.
Dit extreme wegloopgedrag leek wat op extreem jaloers gedrag. Hij wilde de aandacht niet delen. Dus door telkens weg te lopen, eiste hij de aandacht voor hem alleen op. De boef... 
Maar het is een serieus probleem dat ik ook dondersgoed bij mezelf herken.
En bij mijn oudste zus.
Die is extreem jaloers.
En ik heb het ook.
Het is een soort van niet meer overzien, want de sociale context is plots geheel anders. (En dus een vorm van rood worden)
Toen ik 13 was, waren allebei mijn zussen al het huis uit en woonde ik alleen met mijn moeder thuis. Op mijn zus uit Nijmegen was ik best stapelgek. Daar maak ik nu ook nog die fietstochten mee. Zij was ook de enige van wie ik aanraking/knuffelen toestond. Van mijn moeder weer(de) ik dat altijd af. Zij mocht me een hug geven. Holding noemde mijn zus dat. Mij even stevig woordeloos beetpakken. Diepe druk (zoals ik ook eerder in deze blogs beschreef: http://kwetsbaarheid.blogspot.nl/2016/02/aanraking.html en http://kwetsbaarheid.blogspot.nl/2016/02/aanraking-2.html). 

Maar áls ze dan thuis kwam... Ik kon er nog zo naar uitgekeken hebben.... Ik moest eerst schakelen... Want de aandacht moest plots gedeeld worden!!! Niet alleen communicatie met mijn moeder, maar ook met mijn zus, en tussen mijn zus en mijn moeder en met zijn 3en zelfs. Het werd veel ingewikkelder dan mijn vaste dagelijkse structuurtje met mijn moeder. Dus steevast verergerde eerst mijn negatieve gedrag. Stampvoeten, gillen, etc. Om uiteindelijk via oranje weer groen te worden. En dan pas stond ik het contact toe. 

En precies datzelfde gedrag had en heeft mijn oudste zus ook.
En datzelfde gedrag zag ik nu bij jongste nu die hond er was. 
Het was ook mijn idee om jongste richting groen te helpen door úit dat bos te gaan. De hond aangelijnd en hem toen aan jongste gegeven. En honderd keer verbaal gezegd dat hij nu een belangrijke taak had. 'Jij bent nu de baas over de hond. Tacoda moet nu naar jou 'luisteren' (al praat jongste niet)'. Ik heb zelf bij mijn hondentherapie ervaren hoe je groeit als je op die manier de leiding mag nemen en het gevoel hebt dat je de controle over iets hebt. Want meestal ben je dus die controle kwijt (probeer je die door obsessies en fixaties wel terug te winnen), maar een autistisch leven is een aaneenschakeling van geen controle hebben over alle informatie die op je af komt. 

Maar jongste werd bevestigd in het prachtig de leiding nemen. Er kwam een glans in zijn ogen die ik zelden gezien heb. Zó bijzonder!! En het aandacht-trekkende gedrag was niet meer nodig.

Om nog even terug te komen op die aaneenschakeling van geen controle hebben over alle informatie die op je af komt... dat kan ik ook niet filteren. Alles komt als even belangrijk binnen (daarom lees ik ook zo langzaam en als ik op school samenvattingen moest maken, onderstreepte ik de hele bladzijde). Ik heb een extreem grote bibliotheek aan fotobeelden in mijn hoofd, maar ook daarin is alles even belangrijk. Ik zie molens en haak aan de molens. Ik zie zwanen en de zwanen haken in mijn hoofd. Ik zie 112-meldingen in mijn tijdlijn en ga oude 112-meldingen terug zoeken (van een datum waar ik weer fotobeelden bij heb). Ik hoor geluiden. Alles komt via die zintuigen binnen als even groot en even belangrijk, maar het overzicht over het geheel ontbreekt (meestal). 
Ik plaats er een post over en heb vervolgens een fixatie of die post gelezen wordt (wat dat betreft geven oranjeplannen rust, omdat ik weet (staat in mijn/een plan): 'ik vergeet jou niet en jij vergeet mij niet, en dat hoeft niet zichtbaar te zijn'; maar ook de afspraak met een paar mensen dat ze alles wat ze zien liken (gepast of ongepast). Staat er geen like, dan weet ik dat het niet gezien is, maar dan hoef ik me daar niet meer op te fixeren (want anders had er sowieso een like gestaan!!! --> Rust!!!)). Het is ook meer een fixatie - ook willen controleren - dan dat het bevestiging willen hebben is. FB is een vaag systeem. En ik wil het controleren. 
En het maffe... Mijn beperkte aanname is dat ik denk dat iedereen denkt zoals ik denk.
Vol van binnenkomende informatie dat ook nog in je hoofd blijft haken of zich als film/fotobeelden vastzet. Ik kan me gewoon niet vóórstellen dat andermans brein anders is. Dat moet ik aannemen. En ik kan het al helemaal niet controleren. Dus maak ik er maar geen nieuwe fixatie van. 
Alles behalve controle. Constant het niet meer overzien. 
En als je dan op die manier de leiding over een hond hebt, voel je wat het is om wél controle te hebben. En dat zie je ook luid en duidelijk bij jongste terug (in die video!!).

Nu zullen jullie denken: waarom schaf je zelf geen hond aan. Dat heb ik in het verleden uitgebreid besproken met mijn therapeuten. Een hond voor even is iets anders dan een hond voor altijd. Er komt veel extra's bij wat ik dan ook niet meer overzie: de extra kosten. De aanschaf (een hulphond voor autisten kost 6.000 euro uit eigen zak, wordt niet vergoed door de verzekering). De vakanties. De dierenarts. Etc. Etc. En dat bovenop gigantisch veel geregel met jongste. Júist omdat we jongste hebben is een hond erbij een prikkel te veel voor mij. Dan zijn de lasten zwaarder dan de lusten. Het is gewoon niet wijs, hoeveel voordelen het ook lijkt te hebben. Daarom is zo'n oppashond een mooi alternatief. 

4 opmerkingen:

  1. Wat mooi om te zien hoe de controle rust brengt! Ik herken dingen die je beschrijft (hoe alles binnenkomt) omdat ik erg gevoelig ben, maar controledrang heb ik niet. Je zegt het zelf al, maar het lijkt me zo vermoeiend. Zo heftig en zo'n grijpen naar wat je niet kunt besturen. Maar heel goed dat je er op sommige gebieden niet aan begint. Sorry, ik heb weinig zinnigs te zeggen - alleen dat ik meeleef- en lees en ik dankbaar ben je door je woorden een beetje te 'kennen'.

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Mooi beschreven en enorm goed van je om je jongste zo'n taak te geven omdat je vanuit je eigen situatie weet waar zijn gedrag van afkwam......knap, echt respect en zoals je man al zegt we kunnen veel van je le

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Wat moet dit je hart goed gedaan hebben. Als ik zo lees is de aanblik en de glans van je zoon, toen hij leiding en vertrouwen kreeg, diep binnen gekomen. Wat heeft een moederhart toch ook die voeding nodig. En wat kan het door gebrokenheid leeglopen. Zonder dat je er controle op hebt. Wat een kracht heb jij in woorden. Hoe je dingen op kan schrijven!

    BeantwoordenVerwijderen